راهنمای کامل رشته علوم تربیتی

0 29

معرفی رشته علوم تربیتی

گرایش های رشته علوم تربیتی

گرایش‌های تکنولوژی آموزشی، مدیریت و برنامه‌ریزی آموزشی، آموزش و پرورش پیش‌دبستانی و دبستانی و آموزش و پرورش کودکان استثنایی از جمله گرایش های رشته علوم تربیتی است، که در ادامه به توضیح هر یک می پردازیم.

گرایش تکنولوژی آموزشی

تکنولوژی آموزشی در لغت از واژه‌های خاص “تکنو” به معنی برخورد سیستماتیک با پدیده‌های علمی، “لوژی” به معنای شناخت، و “آموزش” به معنای فعالیت‌های هدفمندی است، که مربیان یا معلمان انجام می‌دهند تا تغییر رفتار یا توانایی تغییر رفتار در فراگیرنده به وجود بیاید. بنابراین، این رشته به شناخت پدیده‌ها یا روش‌های دقیق آموزشی می پردازد تا به اهداف آموزشی خود دست یابد.

تئوری‌ها و اجرای اعمال طراحی، رشد، کاربرد، مدیریت و ارزشیابی فرآیندها و منابع یادگیری در حیطه کار رشته علوم تربیتی قرار می گیرد. این فرآیند برای تسهیل فراگیری به تک تک فراگیران، به صورت خُرد به مسئله توجه می‌کند و از سوی دیگر به طراحی علمی، رشد علمی، کاربرد و مدیریت این فرآیند می‌پردازد، که منجر به یک دید کلی در آموزش می گردد. بنابراین، رشته تکنولوژی آموزشی به طراحی دقیق و صحیح نظام آموزشی می پردازد و به آموزگاران نحوه صحیح تدریس و بهترین شیوه های یادگیری را آموزش می دهد.

راهنمایی مسئولان در تدوین کتب درسی، مدیریت آموزشی و ارزشیابی آموزشی، نیز بر عهده متخصصان این رشته می باشد.

توانایی‌های لازم برای تحصیل در گرایش تکنولوژی آموزشی

از آنجایی که تکنولوژی آموزشی فرآیند کیفی و خُرد است و به یادگیری تک تک انسان‌ها توجه دارد، نوع‌دوستی، انسان‌دوستی، علاقه‌مندی به دانش‌آموزان از شرط های موفقیت در این رشته می باشد. دانشجویان در این رشته باید از نظر هوشی، توانایی فوق‌العاده‌ای داشته باشند تا بتوانند در مواردی از وسایل بسیار ابتدایی استفاده و وسایل جدید و جالبی خلق کنند.

موقعیت شغلی گرایش تکنولوژی آموزشی در ایران

اگرچه باید از فارغ التحصیان این رشته در آموزش و پرورش و سپس صدا و سیما استفاده شود، اما تکنولوژیست‌های آموزشی به سختی جذب این مراکز می‌شوند، چرا که هنوز ضرورت این رشته برای بسیاری از مسئولان احساس نشده است. اگرچه برخی از فارغ التحصیلان توانمند در مدارس غیرانتفاعی مشغول به کار شده اند و با ارتقا سطح کیفی مدارس توانسته اند به موفقیت های بزرگی دست یابند.

وزارت ارشاد یا کانون پرورش فکری کودکان و نوجوانان و عکاسی آموزشی یا تولید فیلم‌های آموزشی در بازار کار آزاد، از دیگر فرصتهای شغلی این رشته برای دانش آموختگان می باشد.

درس‌های گرایش تکنولوژی آموزشی در طول تحصیل

دروس مشترک در گرایش‌های مختلف رشته علوم تربیتی

تاریخ آموزش و پروش در اسلام و ایران، فلسفه آموزش و پرورش، اصول و مبانی آموزش و پرورش،‌آموزش و پرورش تطبیقی، آموزش و پرورش ابتدایی راهنمایی و متوسطه، اخلاق اسلامی،‌روش ها و فنون تدریس، روانشناسی عمومی، ‌روانشناسی تربیتی، روانشناسی رشد کودکی و نوجوانی، جامعه‌شناسی عمومی، جامعه‌شناسی آموزش و پرورش، اقتصاد آموزش و پرورش، مقدمات مدیریت آموزشی، مقدمات برنامه‌ریزی آموزشی ودرسی، آموزش و پرورش کودکان استثنائی، مقدمات مشاوره و راهنمایی، مقدمات تکنولوژی آموزشی، آشنایی با کتابخانه و اصول کتابداری، روش‌های آماری در علوم تربیتی، سنجش واندازه‌گیری در علوم تربیتی، مقدمات روش تحقیق در علوم تربیتی.

دروس تخصصی گرایش تکنولوژی آموزشی

سمینار در برنامه‌ریزی درسی و آموزشی، مبانی ارتباط انسانی، اصول طراحی پیام‌های آموزشی، اصول عکاسی، تولید برنامه‌های تلویزیونی، انتخاب، بهره‌برداری و ارزیابی مواد و وسایل آموزشی، تولید مواد آموزشی.

گرایش مدیریت و برنامه‌ریزی

گرایش مدیریت و برنامه‌ریزی، فرصت‌های یادگیری هر چه بیشتر را برای گروه‌های واجب‌التعلیم و علاقه‌مند به یادگیری فراهم می کند. تربیت نیروی انسانی ماهر مورد نیاز توسعه اقتصادی کشورها یکی دیگر از وظایف این رشته می باشد. باتوجه به این که گرایش مدیریت و برنامه‌ریزی آموزشی یک رشته میان رشته‌ای است، از رشته‌های روانشناسی، جامعه‌شناسی، فلسفه، مدیریت، آمار، زبان خارجی و مشاوره تأثیر پذیرفته است.

مدیریت و برنامه‌ریزی آموزشی، مدیریت بر فعالیت‌های یاددهی و یادگیری به منظور ایجاد تغییرات مطلوب در رفتار یادگیرنده و ارزیابی میزان تحقق این تغییرات از جمله محورهای اصلی در این رشته می باشد.

متخصصان این رشته می توانند با پیش‌بینی‌های آموزشی یک کشور، به ترسیم مراحل برنامه‌ریزی آموزشی و مدیریت بر اجرای آن بپردازند و با روش‌های بهتر آموزشی، راهنما و مشاور خوبی برای یادگیرندگان باشد.

توانایی‌های لازم برای تحصیل در گرایش مدیریت و برنامه‌ریزی

دانشجویان گرایش مدیریت و برنامه‌ریزی باید در دروس فلسفه، جامعه‌شناسی، ‌ریاضیات، آمار، اقتصاد و زبان انگلیسی در این رشته از توانایی خوبی برخوردار باشند.

داشتن دید عمیق نسبت به محیط‌های آموزشی جامعه خود از ویژگی های مهم دانشجویان این رشته می باشد. چرا که این دانشجویان باید با شناخت کافی از روش‌ آموزش کشور خود به ظرافت‌های رفتاری دانش‌آموزان پی ببرد و در نهایت به تشریح و تشکیل یک برنامه‌ریزی آموزشی صحیح بپردازد.

موقعیت شغلی در ایران گرایش مدیریت و برنامه‌ریزی

بسیاری از کارشناسان مدیریت و برنامه‌ریزی آموزشی آینده شغلی این گرایش را در کشور ما، بسیار امیدبخش و ایده‌آل می‌دانند. چرا که این افراد معتقدند که کشورهای در حال رشد و توسعه بدون بهره‌گیری از شاخه‌های مختلف آموزشی، نمی‌تواند توسعه همه جانبه داشته باشد و کشور ایران به عنوان یکی از این کشورها به چنینی متخصصانی نیاز ضروری دارد.

اگرچه متخصصان این گرایش در درجه اول جذب آموزش و پرورش می‌شوند اما افرادی که علاقه مند هستند، میتوانند در سازمان‌های دولتی از جمله سازمان‌های مدیریت وبرنامه‌ریزی و برنامه‌وبودجه فعالیت کنند. گفتنی است که فارغ‌التحصیلان مدیریت و برنامه‌ریزی آموزشی مجوز تأسیس آموزشکده‌های درسی را دارند و در صورت داشتن سرمایه لازم،‌ می‌توانند در این زمینه فعالیت کنند.

دروس تخصصی گرایش مدیریت و برنامه‌ریزی

اصول مدیریت آموزشی ، روانشناسی اجتماعی در تعلیم و تربیت ، سازمان و قوانین آموزش و پرورش ایران، اصول برنامه‌ریزی آموزشی، مبانی امور مالی و تنظیم بودجه در آموزش و پرورش، اصول برنامه‌ریزی درسی، کاربرد مقدمات کامپیوتر در مدیریت آموزشی، اصول حسابداری، روابط انسانی درسازمان‌های آموزشی،‌نظارت و راهنمایی تعلمیاتی، راهنمایی تحصیلی و شغلی، مسائل نوجوانان و جوانان، آموزش بزرگسالان، برنامه‌ریزی آموزش ضمن خدمت، مدیریت اسلامی، پروژه تحقیقاتی (سمینار)، کار عملی مدیریت در آموزشگاه، کار عملی در سازمان‌ها، متون زبان خارجه (در برنامه‌ریزی آموزش درسی)، متون زبان خارجه در مدیریت آموزشی.

گرایش آموزش و پرورش پیش‌دبستانی و دبستانی

آموزشی که از زمان تولد آغاز و تا شروع اولین کار رسمی دبستان در پایان ششمین سال زندگی کودک ادامه می‌یابد، بسیار مهم است. زیرا کودکان در چنین سال‌هایی، مراحل مهم و حساس زندگی خود را از نظیر شخصیتی،‌ اجتماعی و آموزشی پشت سر می‌گذرانند، و در واقع 6 سال اولیه زندگی از لحاظ رشد هوش و شکل‌گیری شخصیت دورانی سرنوشت‌ساز است.

از سوی دیگر آموزش وپرورش دبستانی، مهم‌ترین حلقه از حلقه‌های نظام آموزش و پرورش کشور است و کودکان در این دوره در مراحل بسیار مهم رشد جسمانی،‌ عاطفی، ذهنی به سر می‌برند، از همین‌رو توجه به این دوره از آموزش و پرورش باید از اولویت خاصی برخوردار باشد. هدف گرایش آموزش و پرورش پیش‌دبستانی و دبستانی تربیت متخصصانی است که بتوانند قوای جسمی،‌ عاطفی، روانی،‌ اجتماعی و اخلاقی کودکان پیش‌دبستانی و دبستانی را پرورش دهند.

توانایی‌های لازم برای تحصیل در گرایش آموزش و پرورش پیش‌دبستانی و دبستانی

دانشجویان این گرایش باید فردی خلاق بوده و از اطلاعات عمومی نسبتاً گسترده و فن بیان خوبی برخوردار باشد. چرا که آموزگاری یک هنر است و هر هنری نیاز به خلاقیت و صبر و حوصله فراوان دارد. افرادی که در این حوزه مشغول فعالیت هستند باید به کار با کودکان علاقه داشته باشند، در غیر این صورت در این کار موفق نخواهند بود.

موقعیت شغلی گرایش آموزش و پرورش پیش‌دبستانی و دبستانی در ایران

کار در آموزش و پرورش و مهد کودک‌ها و آمادگی‌ها، از جمله فرصت های شغلی گرایش آموزش و پرورش پیش‌دبستانی و دبستانی می باشد. همچنین اگر فردی از سرمایه‌ لازم برخوردار باشد، می تواند اقدام به تأسیس مهد کودک و آمادگی کند و در این زمینه به طور خصوصی فعالیت کند. حضور در مراکز مرتبط با کودکان مانند کانون پروش فکری کودکان و نوجوانان یا سازمان بهزیستی به عنوان کارشناس نیز از دیگر حوزه های کاری این رشته می باشد.

دروس تخصصی گرایش آموزش و پرورش دبستانی و پیش‌دبستانی

آموزش و پروش پیش‌دبستانی و دبستانی، بهداشت و تغذیه مادر و کودک،‌ اصول بهداشت و کمک‌های اولیه، تفاوت‌های فردی کودکان،‌ روانشناسی بازی، مدیریت مراکز پیش‌دبستانی و دبستانی، آشنایی با مفاهیم و روش تدریس ریاضیات، آموزش هنر، تهیه و کاربرد وسایل مواد آموزشی،‌کاردستی و مهارت‌های فنی، ‌مشاهده (کارورزی) زبان‌آموزی، قصه‌گویی و نمایش خلاق، کار و آشنایی با طبیعت و زندگی اجتماعی، حرکت ورزشی و سرودهای خاص کودکان، مشاوره کودک،‌ روانشناسی آموزش خواندن، ادبیات کودکان،‌ آشنایی با فعالیت‌های تربیتی ـ اجتماعی، روش تدریس علوم تجربی واجتماعی، تربیت بدنی(ورزش و بازی‌های دبستانی)، کارورزی دبستان.

گرایش آموزش و پرورش کودکان استثنایی

کودکان و دانش‌آموزان استثنایی به پنج گروه عقب‌مانده ذهنی و معلول جسمی، ناشنوا و نیمه‌شنوا، نابینا و نیمه‌بینا، ناسازگار و تیزهوش تقسیم می‌شوند و تعلیم و تربیت هر گروه شرایط خاصی را می طلبد. فراهم آوردن فرصت‌های مناسب و امکانات آموزشی ویژه برای این دسته از کودکان در حیطه کار این گرایش قرار می گیرد. کودکان دارای مشکلات ذهنی و جسمی در این حوزه بیشتر مورد توجه قرار می گیرند و متخصصان کودکان استثنایی با توجه به ویژگی‌های عقلانی و جسمانی آنان جهت بالا بردن توانایی‌های ذهنی و جسمی به فعالیت می پردازند.

توانایی‌های لازم برای تحصیل در گرایش آموزش و پرورش کودکان استثنایی

آموزش به کودکان استثنایی به دلیل تفاوت های جسمی و روحی کار دشواری است و دانشجویان این رشته باید از ویژگی هایی همچون صبر و حوصله برخوردار باشند تا بتوانند با این کودکان کار کنند. در این رشته خلاقیت و تسلط بر فنون و روش‌های آموزش، حرف اول را می‌زند.

موقعیت شغلی گرایش آموزش و پرورش کودکان استثنایی در ایران

تدریس به عنوان دبیر یا مربی در مدارس دانش‌آموزان استثنایی (عقب‌مانده ذهنی) و مراکز نگهداری کودکان عقب‌مانده ذهنی از جمله فرصت های شغلی در این رشته می باشد. تشخیص کودکان عقب‌مانده ذهنی در مؤسسات گوناگون از قبیل وزارت آموزش و پرورش و سازمان‌ بهزیستی کشور از جمله وظایفی است که بر عهده این کارشناسان می باشد.

دروس تخصصی گرایش آموزش و پرورش کودکان استثنایی

فیزیولوژی، روانشناسی عقب‌ماندگی‌های ذهنی‌، آموزش و پرورش عقب‌ماندگان ذهنی، اختلالات رفتاری ـ عاطفی، اختلالات گویایی، اختلالات یادگیری، گفتاردرمانی، روش‌های تغییر رفتار، آزمون‌های تشخیص عقب‌ماندگی‌های ذهنی، بهداشت و کمک‌های اولیه، روش‌های مشاوره و مصاحبه، بازی و حرکت درمانی،‌ تهیه مواد و وسایل آموزشی و کمک‌ آموزشی، روش تدریس علوم تجربی و اجتماعی، روش تدریس ریاضی،‌ روش تدرس زبان فارسی، کارورزی در روش‌های تدریس، روش‌های بازپروری حسی ـ حرکتی ، روش‌های بازپروری حرفه‌ای، روش‌های بازپروری اجتماعی، کارورزی در روش‌های بازپروری.

برای قبولی در رشته علوم تربیتی چه رتبه ای نیاز است؟

  • مشاهده رتبه قبول شدگان رشته علوم تربیتی در سال 96

ارسال یک پاسخ

آدرس ایمیل شما منتشر نخواهد شد.