rotate

گوشی خود را به حالت عمودی برگردانید

راهنمای کامل رشته کتابداری

معرفی رشته کتابداری

کشور ایران حدود ۴۸ میلیون نفر باسواد دارد، اما از نظر وضعیت کتابخانه در شرایط مناسبی به سر نمیبرد. ۱۵۰۰ کتابخانه عمومی در کل کشور که شمار کتاب بهترین و بزرگترین آنها به زحمت به یک میلیون و ۵۰۰ هزار جلد می‌رسد.

اما در کشور همسایه، آذربایجان، ده هزار کتابخانه وجود دارد، این درحالی است که از نظر وضعیت جمعیتی موقعیت نسبتاً مشابهی با ایران دارد.

همچنین در کشورهای پیشرفته یک کتابخانه برای شروع کار باید ۶۰۰ تا ۷۰۰ هزار جلد کتاب داشته باشد.
اگرچه تعداد کتابخانه ها در ایران نسبت به جمعیت باسواد کشور اندک است، اما همان طور که خودتان می دانید جمعیت کتابخوان کشور نیز اندک بوده و این حداقل امکانات نیز کاربرد چندانی ندارد.

تمدن عظیم ایران با کتاب‌های نفیس و اندیشمندان بزرگ اکنون دچار فقر فرهنگی شده است.

امروزه کتابخانه ها در بهترین وضعیت خود فقط در زمان امتحانات دانش آموزان و دانشجویان مکانی برای مطالعه کتابهای درسی هستند و بعد از آن دوباره از رونق می افتند.

اگرچه عوامل اجتماعی، فرهنگی، سیاسی و اقتصادی در ایجاد و تداوم چنین شرایطی دخیل هستند، اما نبود کتابداران متخصص و علاقه‌مند در کتابخانه‌های کشور می تواند یکی از دلایل و یا دست کم یک راه برون رفت از این وضعیت باشد، چرا که یک کارشناس آگاه, با تجربه و تحصیل کرده میتواند با استفاده از دانش و تخصص خود وضعیت یک کتابخانه را بهبود ببخشد تا برای عموم مردم جذابیت داشته باشد.

بنابراین، متخصصان کتابدار باید توانایی ارزیابی نیازهای کتابخانه واحد متبوع خود را داشته باشند و در جریان انتشار کتاب‌های جدید و خرید کتاب‌های مناسب قرار گیرند.

این افراد باید قادر به سازماندهی منابع بوده و با فهرست‌نویسی مناسب امکان دست‌یابی مراجعه کننده به کتاب‌های مورد نظر را فراهم آورند.

از این رو، رشته کتابداری و اطلاع‌رسانی که در دانشگاه‌ها و مراکز آموزش عالی کشور ما ارائه می‌شود، هدف آن تربیت این متخصصان است.

در واقع، رشته کتابداری یک پل ارتباطی است میان‌ دو عنصر کتاب‌ (در معنای وسیع آن که شامل هر گونه اثری می‌شود که ثبت و ضبط شده باشد) و مخاطبان یا مصرف کننده آن.

بنابراین، کتابداران به منظور یک تسهیل گر ارتباطی باید علاوه بر شناخت این دو عنصر یعنی کتاب و مصرف کننده آن بر چگونگی پیوند میان آن دو نیز تسلط داشته باشند.

تمام‌ دروس‌ پایه‌ و اختصاصی‌ در رشته‌ کتابداری‌ (خصوصاً دوره‌ کارشناسی‌) براساس‌ این سه‌ وظیفه‌ تدوین‌ شده‌ است‌؛ یعنی‌ دانشجوی‌ این‌ رشته‌ منابع‌ و متون‌ را می‌شناسد، از ویژگی‌های‌ انواع‌ مواد انتشار یافته‌ آگاه‌ می‌گردد، محتوای‌ آنها و چگونگی‌ تبدیل‌ اندیشه‌های‌ موجود در ذهن‌ نویسنده‌ به‌ پدیده‌ای‌ عینی‌ و قابل‌ شناسایی‌ را درک‌ می‌کند و قابلیت‌ها و توانایی‌های‌ رسانه‌های‌ گوناگون‌ از قبیل‌ کتاب‌ (به‌ معنای‌ محدود)، مجله‌، روزنامه‌، نوار، لوح‌ فشرده‌، اینترنت‌ و مانند آنها را درمی‌یابد.

همچنین، جهت شناخت‌ انسان‌، چگونگی‌ شکل‌گیری‌ دانش‌ و معرفت‌ افراد در ذهن‌ آنان‌، تأثیر محیط‌، فرهنگ‌ و جامعه‌ دانسته‌ها و باورهای‌ مردم‌ واحدهایی برای دانشجویان این رشته طراحی گردیده است.

چرا که جهت قابل استفاده شدن مواد و منابع‌ برای‌ مراجعان‌، کتابداران باید به درستی مراجعان را بشناسند و ضمن آگاهی از محیط فرهنگی آنان،نیازهای اطلاعاتی شان را تشخیص دهند.

اگرچه تنها اطلاع از ویژگی‌های‌ کتاب‌ و خواننده‌ برای کتابداران کافی نیست اما شرط لازم در این کار می باشد. این متخصصان افزون بر آن،باید ارتباط بین خواننده و کتاب را نیز بشناسند و آگاهی از فرآیند ارتباط بین این دو نیز ضروری به نظر می رسد.

چرا که این متخصصان باید بدانند تحت چه شرایطی ارتباط‌ آسان‌ و یا دچار اختلال‌ می‌گردد.از آنجایی سه‌ ضلع‌ مثلث‌ کتاب‌، خواننده‌ و ارتباط‌‌، موضوع‌ مطالعه‌ و پژوهش‌ علاقه‌مندان‌ این رشته است،اطلاعات کافی در زمینه ارتباطات نیز اهمیت بالایی دارد.

توانایی‌های‌ لازم برای رشته کتابداری

از آنجایی که رشته کتابداری با دانش اندوزی در ارتباط است، افرادی که از اطلاعات بالاتر برخوردار باشند و مطالعات گسترده تری داشته باشند، می توانند در این رشته به موفقیت دست یابند.

متخصصان این رشته نباید به دانش خود قانع باشند بلکه باید همواره در آموختن دانش جدید مشتاق بوده و نسبت به برخورد با مخاطبان و پرسشگران صبر و حوصله کافی داشته باشند.

کتابداران خوب هیچ گاه بر نظرات خود اصرار نمی ورزند و سعی میکنند نظرات دیگران نیز بشنوند. چرا که این کار موجب می شود یک کتابدار در جایگاه خوئد باقی بماند و از پیشرفت در کار خود بازماند.

در آخر یادآوری این نکته نیز ضروری است که رشته‌ کتابداری‌ از هر سه‌ گروه‌ آزمایشی‌ ریاضی‌ و فنی‌، علوم‌ تجربی‌ و علوم‌انسانی‌ دانشجو می‌پذیرد.

موقعیت‌ شغلی‌ رشته کتابداری در ایران‌

پیشرفت‌ سریع‌ جوامع‌ انسانی‌ و افزایش‌ میزان‌ انتشارات‌ در زمینه‌های‌ مختلف‌ دانش‌ بشری‌، موجب ایجاد و گسترش‌ کتابخانه‌ها گردیده است.

توجه به کتابخانه های عمومی و خصوصی موجب میشود رشته کتابداری آیندهی روشنی را پیش روی دانش آموختگان خود نهد.

هنوز در کتابخانه های کشور جای متخصصانی که در رشته کتابداری آموزش دیده اند خالی است و کتابخانه‌های‌ دانشگاهی‌ و تخصصی‌ و مراکز اطلاع‌رسانی‌ نیز بازار کار خوبی برای این متخصصان این رشته می باشد.

اگرچه این رشته از بازار کار خوبی برخوردار است اما سازمانهای مختلف از میان این افراد، بهترین ها را برمی گزینند و دانش آموختگان این رشته باید در این رشته از مهارت و اطلاعات بالایی نسبت به دیگران برخوردار باشد تا بتواند در بازار کار جذب شوند.

برای قبولی در رشته کتابداری چه رتبه ای نیاز است؟

  • مشاهده رتبه قبول شدگان رشته کتابداری در سال ۹۶
طراحی و توسعه توسط محمد سلیمانپور | mohammad soleimanpour
تمام حقوق سایت